Κορονοϊός, αυταρχικότητα και νέες ταυτότητες

Το κοινωνικό πείραμα της εποχής COVID δίδαξε τις κυβερνήσεις πολλά

 

Σε προηγούμενο άρθρο μας αναφερθήκαμε σε κάποια μαθήματα που πήραμε από τη δυστοπία των lockdown, των περιορισμών και της - έμμεσης, όπως τη χαρακτήρισε η κυβέρνηση - υποχρεωτικότητας του εμβολιασμού . Θεωρούμε χρήσιμο, όμως να προσπαθήσουμε να διακρίνουμε και κάποια από τα μαθήματα που πήραν οι κυβερνήσεις από όλο αυτό. Δεν ισχυριζόμαστε πως επρόκειτο για κοινωνικό πείραμα, μην παρεξηγηθούμε. Η κρίση αυτή καθ’ αυτή – όπως και κάθε κρίση – παρείχε τη δυνατότητα να μελετηθούν κάποιες συμπεριφορές.

Δεδομένου ότι στο προσκήνιο έχουν έλθει οι νέες, ηλεκτρονικές ταυτότητες (ήδη έχει ξεκινήσει η διάθεσή τους, παρά τις ανησυχίες και τις αντιδράσεις μεγάλης μερίδας του κόσμου) θεωρούμε πως είναι χρήσιμο να γνωρίζουμε πού – κατά τη γνώμη μας – θα στηριχτεί η κυβέρνηση προκειμένου να επιτύχει το στόχο της. Γιατί, μη γελιόμαστε: προκειμένου να επιτύχουν τον έλεγχο του πληθυσμού οι νέες ταυτότητες είναι ένα απαραίτητο βήμα.

Είναι δεδομένο πως η γενική τάση των ανθρώπων για άνεση και βόλεμα μετρήθηκε επαρκώς, καθώς και η διάθεση υποταγής στην εξουσία. Προφανώς μετρήθηκε επίσης και το πόσο εύκολα κάποιοι απεδέχθησαν τη «δωροδοκία» από την πλευρά της κυβέρνησης προκειμένου να προχωρήσουν σε εμβολιασμό.

Επιπλέον, όλοι οι ηγεμόνες – και οι επίδοξοι – από καταβολής κόσμου γνωρίζουν πως γενικά οι άνθρωποι προτιμούν να μην έχουν μπλεξίματα με την εξουσία με αποτέλεσμα να προτιμούν να θυσιάζουν την ελευθερία τους – στο σύνολό της ή μέρος αυτής – προς χάριν της ησυχίας τους. Η Ιστορία επίσης έχει δείξει πως όσο πιο σκληρός είναι ένας ηγεμόνας τόσο περισσότερο τον υπακούει ο πληθυσμός.

Αν μάλιστα τους ειπωθεί πως η θυσία αυτή γίνεται πρόσκαιρα ή για ένα ανώτερο ή γενικότερο καλό ή για την ασφάλειά τους, το δέχονται ευκολώτερα. Ακόμα κι αν δεν το πιστεύουν πραγματικά πάντα υπάρχουν αυτοί που είναι πρόθυμοι να εξαπατηθούν. Εξαιρέσεις, φυσικά, υπάρχουν, σε μικρότερο ή μεγαλύτερο ποσοστό.

Μια τέτοια εξαίρεση είναι η περίπτωση των Υγειονομικών που τέθηκαν σε αναστολή εργασίας. Έδωσαν ένα σκληρό, άνισο αγώνα, λοιδωρήθηκαν από ολόκληρο το σύστημα, ήλθαν σε σύγκρουση ακόμα και με μέλη του οικογενειακού τους κύκλου, περιθωριοποιήθηκαν, υπέφεραν. Κάποιοι λύγισαν, αλλά όχι χωρίς να παλέψουν. Και, σίγουρα, κέρδισαν συμπάθειες από πολλούς – ακόμα και από ανθρώπους που δεν είχαν τη δύναμη να αντισταθούν οι ίδιοι. Θεωρούμε δεδομένο πως οι κυβερνήσεις μελέτησαν με πολλή προσοχή την περίπτωσή τους, τις αντοχές τους, την αλληλεγγύη προς αυτούς.

Είναι λογικό, επίσης, να υποθέσουμε πως η - όποια - κυβέρνηση παρατήρησε τα εξής:

Ο απλός, καθημερινός άνθρωπος είναι εξαιρετικά ευάλωτος σε επιχειρήσεις ψυχολογικού πολέμου – προπαγάνδας. Ως εκ τούτου είναι εύκολο να ποδηγετηθεί από τα ΜΜΕ (Τηλεόραση, ραδιόφωνο, «ειδικοί»), ακόμα και αν, γενικά, δεν τα θεωρεί αξιόπιστα. Αν αυτό συνδυαστεί με κυρώσεις, πρόστιμα κλπ., είναι ακόμη πιο εύκολο.

Κινητοποιήσεις, πορείες, διαδηλώσεις δεν εμπνέουν πλέον τον πολύ κόσμο, για μια σειρά λόγους με πιο σημαντικούς τους παρακάτω: Έλλειψη ηγεσίας που εμπνέει, φόβος για τυχόν επεισόδια (τόσο από μπαχαλάκηδες όσο κι από πλευράς δυνάμεων καταστολής) και αίσθηση ματαιότητας. Ωστόσο, το καθεστώς θέλει να τις αποφύγει επειδή τέτοιες εκδηλώσεις ενισχύουν και ενθαρρύνουν το βουβό κύμα άρνησης που μπορεί να υπάρξει.

Οι δυνάμεις καταστολής είναι απόλυτα ελεγχόμενες από το καθεστώς και δεν ενδιαφέρονται καθόλου για την ηθική διάσταση των γεγονότων και των καταστάσεων. Τα μέλη τους αδιαφορούν ακόμα και για το ενδεχόμενο να περιθωριοποιηθούν από την υπόλοιπη οικογένειά τους. Γι’ αυτούς, το μόνο που υπάρχει είναι οι διαταγές, το καθεστώς και τα μέλη του. Όλοι οι υπόλοιποι είναι εν δυνάμει εχθροί.

Η φωνή των πολιτικών κομμάτων θεωρείται εύκολο να ελεγχθεί, τόσο μέσω ΜΜΕ όσο και μέσω «συμφωνιών κάτω από το τραπέζι», κατά συνέπεια περιορίζεται ο κίνδυνος συγκεντρώσεων κλπ.. Στη Βουλή, πάλι, τα κουκιά είναι μετρημένα. Επιπλέον, η ατζέντα της συντριπτικής πλειοψηφίας των κομμάτων είναι παρόμοια με αυτή του καθεστώτος.

Ως γνωστόν η δικαστική εξουσία κρίνει και αποφασίζει βάσει των ψηφισθέντων νόμων, αδιαφορώντας για την ηθική διάσταση των πραγμάτων και το «κοινό περί δικαίου αίσθημα». Την ενδιαφέρει το γράμμα του νόμου. Αυτό επιβεβαιώθηκε, όπως επίσης και η διασταλτική ερμηνεία των νόμων. Επιπλέον, ο διορισμός της ηγεσίας της από την εκάστοτε κυβέρνηση την καθιστά ευάλωτη σε πιθανή ποδηγέτησή της από το καθεστώς (δεν ισχυριζόμαστε πως συμβαίνει κάτι τέτοιο, απλά αναφερόμαστε στη δυνατότητα μιας φασιστικής κυβέρνησης – αν υπάρξει τέτοια – να το κάνει).

(Ο συνδυασμός των δύο προηγούμενων παραγράφων είναι εξαιρετικά εφιαλτικός, πάντως….)

Παρά το τρωθέν κύρος τόσο της αστυνομίας όσο και της Δικαστικής εξουσίας, οι πολίτες εξακολουθούν να αναγνωρίζουν την εξουσία και την αξιοπιστία αυτών των θεσμών και να μην διαμαρτύρονται εναντίον τους, ζητώντας τον εκδημοκρατισμό τους και την πραγματική τους ανεξαρτησία από την εκτελεστική εξουσία.

Καταστηματάρχες, επιχειρηματίες, ελεύθεροι επαγγελματίες και μεγαλοαστοί δεν πρόκειται να αντιδράσουν σε τίποτε – σε πολλά μάλιστα «θα βάλουν πλάτη» - εκτός από ελάχιστες, μεμονωμένες περιπτώσεις. Ακόμα και αν απειληθεί η ύπαρξη της επιχείρησής τους, οι αντιδράσεις τους  - αν υπάρξουν - θα είναι αμελητέες.

(Συνεπώς μπορούμε να θεωρούμε δεδομένο πως σε περιπτώσεις δυστοπίας, περιορισμών που θα επιβληθούν σε όσους αρνηθούν να παραλάβουν τις νέες ταυτότητες ή στην επικείμενη εφαρμογή ενός μοντέλου αχρήματης κοινωνίας κλπ. όποιος δεν ενταχθεί στο σύστημα δε μπορεί να ελπίζει σε αυτούς).

Η Διοίκηση της Εκκλησίας είναι απόλυτα ευθυγραμμισμένη με το καθεστώς και δεν υπάρχει περίπτωση να αντιδράσει ποτέ εναντίον του. Το έχει άλλωστε αποδείξει σε όλη τη διάρκεια της ύπαρξής της. Ειδικά από την εποχή του COVID φάνηκε πως δεν έχει πρόβλημα ακόμα και να τεκμηριώσει δογματικά οποιοδήποτε αυταρχισμό του καθεστώτος. Όσοι φωτισμένοι Ιερείς ή μοναχοί επιλέξουν – οχυρωμένοι πίσω από τη διδασκαλία του Ιησού – να καυτηριάσουν το καθεστώς και να υποστηρίξουν αδίκως διωκόμενους πολίτες είναι σίγουρο πως η ίδια η Διοίκηση της Εκκλησίας θα φροντίσει να τεθούν στο περιθώριο. Τις όποιες αντιδράσεις του ποιμνίου δεν υπάρχει περίπτωση να τις λάβουν υπ’ όψιν (μάλιστα στη διάρκεια του COVID φάνηκε καθαρά πως οι αντιδράσεις του ποιμνίου ήταν λίγες, αναιμικές και κάθε άλλο παρά άξιες λόγου: είναι χαρακτηριστικό πως ήταν κυριολεκτικά ελάχιστες οι φωνές που ζήτησαν την απομάκρυνση των μητροπολιτών εκείνων που προκάλεσαν με τη στάση τους).

Θρησκευτικού τύπου ανησυχίες έχουν τόσο μικρή απήχηση στο σύνολο του κόσμου ώστε είναι πολύ εύκολο να φαιδροποιηθούν και να περιθωριοποιηθούν. Όχι μόνο αυτό, αλλά φάνηκε καθαρά πως για σημαντικά μεγάλη μερίδα του κόσμου είναι επιθυμητό να φαιδροποιούνται και να περιθωριοποιούνται οι όποιες Χριστιανικές, Ορθόδοξες ανησυχίες. Έτσι, για παράδειγμα, στο θέμα των ταυτοτήτων, τη μεγάλη πλειοψηφία πιο πολύ μπορεί να την ενοχλήσει το παράβολο των 10 € παρά οι αναφορές σε προ-χάραγμα ή η όποια χριστιανική χροιά του θέματος.

Όλα τα παραπάνω – και πολλά άλλα – θεωρούμε δεδομένο πως οι κυβερνήσεις παγκοσμίως τα μελετούν πολύ σοβαρά, σε βάθος και με τη δέουσα επιστημονική αυστηρότητα. Και τα συμπεράσματα των μελετών αυτών προφανώς θα αξιοποιηθούν αρκούντως.

Το θέμα είναι, εμείς οι απλοί πολίτες τι κάνουμε…